Norveç’te 2026’nın üçüncü çeyreğinde imalat sektörü, zayıf bir üretim büyümesi yaşadı.
Üretim ve İstihdam Durumu
Üçüncü çeyreğe ait iş eğilimi anketi, genel imalat üretiminin hafif bir artış gösterdiğini ortaya koydu. Üreticilerin çoğunluğu, üretimde belirgin bir artış bildirmekte. Metal sanayi sektöründe yer alan bakır dışı metaller, bu büyümenin başlıca nedenleri arasında yer alıyor. Ancak, bazı üreticiler üretimlerinde değişim olmadığını ifade ediyor.
Kapital mallar sektöründeki birçok firma, petrol ve gaz endüstrisine tedarikçi konumunda. Bu tür ürünler, 2025’in ikinci çeyreğine kadar güçlü bir büyüme kaydetti. Bu büyümenin, pandemide kabul edilen petrol vergi paketi ile bağlantılı olduğu görülüyor. Özellikle 2022’nin sonlarında birçok gelişme başlatıldı ve bu durum, gemi inşaatı ve petrol platformları sektöründe büyük siparişlerin alınmasına yol açtı.
Yatırım Eğilimleri ve Siparişler
Petrol ve gaz yatırımlarıyla ilgili son anket, yatırımların 2025’in ikinci çeyreğinde zirveye ulaştığını gösteriyor. Bu tarihten sonra yatırımlarda ölçülü bir düşüş yaşandı. Üretim ise 2025’in ikinci çeyreğine kadar artarken, 2026’nın üçüncü çeyreğinden itibaren düşüşe geçti.
Üçüncü çeyrek için, imalat liderleri, yeni siparişlerde hafif bir artış yaşandığını bildirdi. Ara malı üreticileri, ihracat pazarından gelen siparişlerde artış yaşarken, tüketim malları üreticileri ise hafif bir düşüş kaydetti. İç pazar siparişlerinde ise genel bir artış gözlemleniyor.
İstihdam ve Fiyat Gelişmeleri
Son dört çeyrek boyunca istihdamda durağan bir seyir izleniyor. Üçüncü çeyrekte, kapital mal üreticileri istihdamda artış bildirmekte, tüketim malları üreticileri ise marjinal bir artış kaydetmektedir. Fiyat seviyelerine gelince, imalat liderleri, hem iç hem de dış pazarlarda fiyatların artmaya devam ettiğini belirtiyor.
Girdi fiyatlarındaki artış, ürün fiyatlarının artışından daha belirgin olduğu için, üretim düşüşleri yaşanması sürpriz değil. Üçüncü çeyrekte tüm üreticiler için imalat alanında düşüş raporları var.
Gelecek Beklentileri ve Yatırım Sınırlamaları
Dördüncü çeyrek için genel görünüm olumlu. İmalat liderleri, dördüncü çeyrekte üretim hacminin artmasını ve istihdamda hafif bir artış beklemekte. Ayrıca, yeni siparişlerin hem iç hem de dış pazarlardan artması öngörülüyor.
Yatırım planları, imalat sektörü genelinde hafif bir artış gösteriyor. Ancak, finansman maliyetlerinin yatırım üzerinde sınırlayıcı bir etken olduğu düşünülmekte. İmalat güven endeksi, 2026’nın üçüncü çeyreğinde 3,4 olarak kaydedildi ve bu, bir önceki çeyrekteki 2,5’ten yükseldi. Ara malı ve tüketim malları üreticileri, bu endeksin artışına katkı sağlıyor.
Talep ve Üretim İlişkisi
Üretimi sınırlayan zayıf talep ve güçlü rekabetin etkisi, ikinci çeyreğe göre biraz azalmış olsa da, hala yüksek seviyelerde. Nitelikli iş gücü eksikliği ise, son çeyreklerde daha az belirgin hale geldi. Bu durum, pandeminin başlangıcında oldukça yüksek olan bir göstergenin son yıllarda önemli ölçüde düştüğünü gösteriyor.
Norveç imalatında kapasite kullanım oranı, üçüncü çeyrek sonunda %77,8 olarak hesaplandı. Bu oran, üretim değişiklikleri veya üretim kapasitesindeki değişikliklerden etkilenebiliyor. Ancak, kapasite kullanımı hala tarihsel ortalamanın altında kalıyor.
